Psikiyatrik Hastalıklar

Tanı ansiklopedisi değil, belirtileri anlamlandırmaya yardımcı bir klinik çerçeve.

Buradaki içerikler kişiyi kendi kendine tanı koymaya yöneltmek için değil; yaşanan güçlüğü daha iyi adlandırmak, ilk soruları düzenlemek ve ne zaman profesyonel destek alınabileceğini görmek için hazırlanmıştır.

Doğal ışık alan sade bir çalışma köşesi
Bilgi Kartı

Depresyon

Depresyon yalnızca mutsuzluk hali değildir; ilgi kaybı, isteksizlik, yorgunluk, suçluluk duyguları, uyku ve iştah değişiklikleriyle gündelik yaşamı daraltabilen daha kapsamlı bir ruhsal tablo olabilir.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Belirtiler iki haftayı aşmışsa, çalışma düzenini, ilişkileri ya da günlük işlevselliği belirgin etkiliyorsa profesyonel değerlendirme düşünülmelidir.

Bilgi Kartı

Anksiyete bozuklukları

Kaygı bozuklukları çoğu zaman bitmeyen bir zihinsel meşguliyet, bedensel gerginlik, kötü bir şey olacakmış hissi ve gevşeyememe haliyle kendini gösterir.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Kaygı düzeyi uykuyu, karar vermeyi, işe odaklanmayı ya da sosyal yaşamı daraltmaya başlamışsa destek planı değerlendirilmelidir.

Bilgi Kartı

Panik bozukluk

Panik bozukluk; ani yoğun korku, çarpıntı, nefes darlığı, kontrolü kaybetme hissi ve yeni atak geçirme korkusunun yarattığı kaçınma döngüsüyle seyredebilir.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Atakların sıklığı artıyorsa ya da kişi yalnız kalmaktan, dışarı çıkmaktan veya belirli ortamlardan kaçınmaya başladıysa uzman görüşü önemlidir.

Bilgi Kartı

Obsesif kompulsif bozukluk

İstenmeden gelen düşünceler, kuşkular veya zihinsel imgeler ile bunları yatıştırmak için yapılan kontrol, tekrar etme, temizleme gibi davranışlar yaşam kalitesini belirgin etkileyebilir.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Zihinsel uğraş ve ritüeller gün içinde belirgin zaman almaya başladıysa ya da işlevselliği daraltıyorsa profesyonel destek değerlendirilmelidir.

Bilgi Kartı

Bipolar bozukluk

Bipolar bozukluk, yalnız çökkün dönemlerle değil; taşkınlık, uyku ihtiyacında azalma, aşırı enerji, dürtüsellik ve düşünce hızlanması gibi yükselme dönemleriyle de tanınır.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Uyku düzeninde ciddi bozulma, enerjide belirgin artış, dürtüsellik veya çökkünlük-yükselme arasında keskin geçişler varsa gecikmeden uzman değerlendirmesi gerekir.

Bilgi Kartı

Travma ve ilişkili belirtiler

Travmatik yaşantılar sonrasında aşırı uyarılmışlık, kabuslar, kaçınma, tetikte olma hali ve güvenlik hissinde zedelenme gibi belirtiler gelişebilir.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Geçmiş yaşantılar bugünkü güven hissini, bedensel sakinliği ya da yakın ilişkileri etkilemeye devam ediyorsa destek süreci yararlı olabilir.

Bilgi Kartı

Yas, kayıp ve uyum güçlükleri

Kayıp, ayrılık, ciddi yaşam değişimleri ya da beklenmedik kırılmalar sonrasında duygusal yükün taşınması zorlaşabilir. Bazen bu süreçler yalnız üzüntü değil; uykuda, dikkat toplamada, bedensel dengede ve gündelik işlevsellikte belirgin zorlanmalarla birlikte yaşanır.

Ne zaman destek düşünülebilir?

Yaşanan kayıp ya da değişim sonrasında gündelik yaşam belirgin biçimde daraldıysa, duygusal yük uzun süredir hafiflemiyorsa ya da kişi süreci tek başına taşımakta zorlanıyorsa profesyonel destek düşünülebilir.

Bilgi Kartı

İlişkisel ve ailevi zorlanmalar

Her ruhsal zorluk tek başına tanısal bir çerçeveye oturmaz. Bazen ilişki örüntüleri, aile içi yükler, sınır sorunları ve tekrar eden çatışmalar kişinin duygusal dengesini belirgin biçimde etkiler.

Ne zaman destek düşünülebilir?

İlişkisel gerilimler uzun süredir sürüyorsa, kişi kendini tekrar eden döngüler içinde hissediyorsa veya aile içi yükler baş etmekte zorlanılan bir hale geldiyse profesyonel görüşme düşünülebilir.